ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΟΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ

To Εργαστήριο Ioλογίας ασχολείται με τη μελέτη των ιώσεων των φυτών με σκοπό την ανάπτυξη σύγχρονων στρατηγικών πρόληψης και αντιμετώπισής τους. Το Εργαστήριο διεξάγει έρευνα στα θεματικά πεδία  του βιολογικού και μοριακού χαρακτηρισμού φυτοπαθογόνων ιών και στελεχών τους, της ανάπτυξης μεθόδων ταχείας ανίχνευσης αυτών με τη χρήση τεχνολογιών αιχμής, καθώς και της διερεύνησης των αλληλεπιδράσεων παθογόνων ιών-φυτών σε κυτταρικό και μοριακό επίπεδο. Είναι το Εθνικό Εργαστήριο Αναφοράς του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥπΑΑΤ) για τον εργαστηριακό φυτοϋγειονομικό έλεγχο σύμφωνα με την ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία και παρέχει υπηρεσίες, επιστημονική και τεχνική υποστήριξη, και εκπαίδευση σε φορείς του δημοσίου αλλά και του ιδιωτικού τομέα. Διαθέτει σύγχρονο εξοπλισμό και υποδομές για την υποστήριξη μελετών κλασικής και μοριακής ιολογίας φυτών.

Επιστημονικό προσωπικό εργαστηρίου

Δρ Χρηστίνα Βαρβέρη, Γεωπόνος-Ιολόγος, Ερευνήτρια Α, Προϊσταμένη Εργαστηρίου

Δρ Νίκων Μ. Βασιλάκος, Γεωπόνος-Ιολόγος, Ερευνητής A
Δρ Δέσποινα Μπερή, Βιολόγος,  Ερευνήτρια Γ
Δρ Ιωάννα Μαλανδράκη, Γεωπόνος, Ειδική Τεχνική Επιστήμονας
Δρ Αγγελική-Βασιλική-Μαρία Γαλέου, Γεωπόνος
Αγγελική Ράμπου, MSc, Γεωπόνος
Οξάνα Κεκτσίδου, Τεχνολόγος Γεωπόνος

Eπιστημονικές δράσεις
  • Διενέργεια εργαστηριακού φυτοϋγειονομικού ελέγχου εισαγόμενων και εγχώρια παραγόμενων φυτών και φυτικών προϊόντων για ιούς και ιοειδή σε εφαρμογή της εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας.
  • Διενέργεια εργαστηριακών ελέγχων για την ανίχνευση παρουσίας φυτοπαθογόνων ιών καραντίνας και σύνταξη μεθοδολογιών μακροσκοπικών ελέγχων και δειγματοληψιών στο πλαίσιο των επίσημων επισκοπήσεων των καλλιεργειών.
  • Διενέργεια εργαστηριακών ελέγχων για την ανίχνευση παρουσίας ρυθμιζόμενων ιών και ιοειδών  μη καραντίνας (ΡΕΟΜΚ) σε υπό πιστοποίηση πολλαπλασιαστικό υλικό δενδρωδών καλλιεργειών.
  • Διάγνωση ιώσεων των φυτών και παροχή κατευθυντηρίων οδηγιών για την αντιμετώπισή τους.
  • Συμμετοχή σε διεργαστηριακές δοκιμές για την ανίχνευση ιών καραντίνας σε ευρωπαϊκό επίπεδο στο πλαίσιο αρμοδιότητας του ως Εθνικού Εργαστηρίου Αναφοράς.
  • Eπιστημονική και τεχνική υποστήριξη του ΥπΑΑΤ και των Περιφερειακών Ενοτήτων της χώρας σε θέματα ιώσεων, εκτίμησης επικινδυνότητας, πρόληψης και αντιμετώπισης αυτών.
  • Επίβλεψη/συνεπίβλεψη πτυχιακών, μεταπτυχιακών και διδακτορικών μελετών και πρακτική εξάσκηση φοιτητών.
Έρευνα
  • Χαρακτηρισμός και ταυτοποίηση νεοεμφανιζόμενων ιών ή στελεχών τους με βιολογικές (μόλυνση φυτών-δεικτών), ανοσολογικές (ELISA, Western Blotting, ανοσοαποτύπωση) και μοριακές μεθόδους [PCR-RFLP, κλωνοποίηση, αλληλούχηση αλληλουχιών νουκλεοτιδίων, αλληλούχιση υψηλής απόδοσης (ΗΤS) και φυλογενετική ανάλυση].
  • Ανάπτυξη και βελτιστοποίηση μεθόδων ταχείας μοριακής ανίχνευσης ιών και ιοειδών (RT-PCR, real time PCR, multiplex assays, ΗΤS).
  • Μελέτη των μοριακών αλληλεπιδράσεων μεταξύ φυτών-ξενιστών και φυτοπαθογόνων ιών. Προσδιορισμός των ιϊκών και φυτικών γενετικών παραγόντων που καθορίζουν την παθογένεια και την επέκταση του εύρους ξενιστών ενός ιού.
  • Διερεύνηση της δράσης βιολογικών παραγόντων και χημικών ουσιών στην επαγωγή των μηχανισμών άμυνας των φυτών έναντι των ιών.
Ερευνητικά προγράμματα σε εξέλιξη
  • ΕΡΕΥΝΩ – ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ – ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ «Διασφαλίζοντας το μέλλον της Ελληνικής Οινοποιίας μέσω της αξιολόγησης και αξιοποίησης του εθνικού γενετικού υλικού της αμπέλου/HELENOINOS» 1ΕΔΚ 03719. Χρηματοδότηση: ΕΣΠΑ 2014-2022, ΓΓΕΚ.
  • ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 2014-2024, «Δημιουργία προβασικών, βασικών και πιστοποιημένων φυτειών ελιάς εσπεριδοειδών και συκιάς/Πιστοποιημένα φυτώρια» Μ16ΣΥΝ-00264. Χρηματοδότηση: ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΓΕΩΡΓΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, Περιφέρεια Κρήτης.
  • Πειραματικές ουσίες για την αντιμετώπιση των ιών του μωσαϊκού της αγγουριάς και του κηλιδωτού μαρασμού της τομάτας σε φυτά τομάτας. Xρηματοδότηση: Ιδιωτικός φορέας.
  • «VIRNET, Community Network for practices in Plant Virology» 2019-I-321. Έργο διενεργούμενο στο πλαίσιο του Δικτύου EUPHRESCO των Κρατών-μελών της ΕΕ και του EPPO. Xρηματοδότηση της Ελληνικής συμμετοχής: ΜΦΙ. www.euphresco.net/projects/portfolio
Προγράμματα παροχής υπηρεσιών
  • P/EFSA/ALPHA/2020/01 – Lot 2 – “Entrusting support tasks in the area of Plant health – Commodity risk assessment for High Risk Plants”. Χρηματοδότηση: EFSA.